Leita frttum mbl.is

Frsluflokkur: Umhverfisml

Tmi til a komast t r dprum rlgum

bandarskri kvikmynd(The Groundhog day) segir fr manni, sem festist sama deginum og endurlifir hann aftur og aftur. Sjnvarpsmaurinn reyndi allt til a komast t r essum dpru rlgum a alltaf vri sami Dagurinn. Smu dpru rlogin endurlifa Reykjavkingar. Dagur B. Eggertsson, stjrnar Reykjavkurborg jafnvel a kjsendur hafni honum treka.

Dagur var fyrst borgarstjri ri 2007. San kom Jn Gnarr ri 2010, en Dagur var samt raunverulegur stjrnandi.

Jn Gnarr er flottur leikari. Mean hann var borgarstjri kom a vel ljs. degi blindra fr hann um me hvta stafinn blindastur allra, degi fatlara fr Jn um hjlastl fjlfatlaastur allra og hinsegin dgum var Jn Gnarr dragdrottning par exellance. mean stjrnai. Dagur B. mean dragdrottningin sveiflai spilsinu gngu hinsegin flks.

Fr 2014 hefur Dagur veri borgarstjri og a hefur halla undan fti hj borginni. Skuldasfnun, spilling, umferarngveiti og skortur a hreinsun gatna og vihald s me eim htti sem nausynlegt er.

Er flk bi a gleyma Bragganum frga Nauthlsvkinni og dnsku strunum. Allt einstk spilling sem geri a a verkum, a Dagur tilkynnti sig veikan og lt ara um a svara fyrir hroann. a dmi vri svsi var a aeins eitt af mrgum, ar sem ahalds og sparnaar er ekki gtt enda verur fjrhagur Reykjavkurborgar stugt verri undir stjrn Dags.

a er a vissu leyti snilld a geta stugt fengi nja flokka sem hkjur til a styjast vi og geta veri fram borgarstjri. Dagur B. hefur veri snillingur v, vert vilja borgarba.

lok urnefndrar kvikmyndar, tkst manninum hann loks,a gera a besta t r deginum. raunveruleikanum hafa menn fullreynt ennan Dag, sem er ekki a taka framfrum nema sur s og er vonandi a kvldi kominn.

a er hgt a gera miklu betur en Dagur B Eggertsson og mereiarflk hans. a arf framski flk, sem vill stjrna me hagsmuni allra borgarba a leiarljsi. ess er a vnta a a komi fram og geri sig gildandi kosningunum vor.


Orkuskortur

Landsvirkjun og Landsnet geta ekki svara rfum markaarins slandi fyrir raforku. Hvernig skpunum skyldi standa v?

Forstjri Landsvirkjunar segir, a a s m.a. vegna ess hve lti hefur ringt slandi. Sem minnir mig a a fyrrverandi Inaar og orkumlarherra fyrir margt lngu dr. Gunnar Thoroddsen sagi a ekki yrfti a ttast orkuskort mean a rigndi slandi.

rkoma sunnanlands hefur veri me mesta mti allt etta r og urkar hafi veri Norausturlandi, tti a ekki a setja orkukerfi hliina og leia til skmmtunar rafmagni.

Hva heldur egar Landsvirkjun gengst aftur og aftur fyrir v a kanna hagkvmni ess a selja raforku r landi grundvelli regluverks EES, sem mundi a sjlfsgu leia til mun hrra orkuvers til neytenda slandi og enn frekari orkuskorts.

Einfalda stareyndin er s, a VG hafa stai gegn virkjunum landinu. Mikil verur byrg Framsknar- og Sjlfstisflokks, ef eir lta VG ra fr essu efni.

Nna arf a hrinda framkvmd vinnu vi vatnsaflsvirkjanir,sem allra fyrst, t.d. a sem er virkja neri hluta jrsr. drar hagkvmar virkjanir, sem valda litlu raski. Srkennilegt a VG skuli almennt vera mti vistvnni orkuflun me vatnsaflsvirkjunum.

a rignir ng slandi og a er ekki rigningunni a kenna heldur mistkum stjrnkerfinu a a urfi a skammta rafmagn landinu ea nota olu til orkuframleislu sta vatnsafls.


N rkisstjrn

N rkisstjrn verur kynnt kl.13 dag. Telja m vst, a flestir rherrarnir veri eir smu a undanskildum Kristjni r Jlussyni. Ekki er lklegt a Gurn Hafsteinsdttir veri rherra sennilega me ann beiska kaleik sem umhverfisruneyti getur veri vegna fgaskoana loftslagshlnunar trarbragahpsins og andvirkjunarsinna.

Stjrnmlamenn vera a tta sig v, a aldrei er hgt a gera fgahpunum umhverfismlum til ges og mikilvgast er a mia vi a daglegt lf veri annig a horft s til framrunar og vaxtar stt vi nttruna til a geta skila betra landi af okkur til komandi kynsla, en vi eigum ekki a rengja svo a lfskjrum jarinnar vegna tyllistna og hrslururs, a lf flks veri verra og kjrin lakari en au hafa veri. Slk plitk gengur hvort e er aldrei upp til lengdar.

En n er a ba og sj hva gerist kl.13 og fjalla betur um a sem liggur fyrir.


vinurinn eini.

Eftir a kommnistar og ssalistar hfu h hara barttu 70 r sustu ld vi a skapa velfer og rttltt jflag uru eir a viurkenna sig gjaldrota og kerfi eirra dygi ekki og v fylgdi rbirg og gnarstjrn. eir gfust upp.

Vi blasti egar Sovtrkin fllu,grarleg mengun, ar sem mrg ningsverk hfu veri unnin "mur jr". Markaskerfi ea kaptalisminn urfti til a koma til a tryggja a flk yri ekki hungurmora va kommnistarkjunum og hreinsa til ar sem nttruv blasti vi.

N hafa ssalistar gleymt arfleif sinni ea vilja ekki muna og halda v hika fram a allt a vonda, sem gerist verldinni s strkaptalismanum a kenna.

leiara Frttablasins dag fer ritstjrinn mikinn og kennir strkaptalismanum um standi loftslagsmlum og llu v sem illa hefur fari heiminum fr upphafi inbyltingar ea tp 400 r.

Helstu strkaptalistarnir heiminum, Jeff Bezos hj Amason rkasti maur heims og Bill Gates hj Microsoft sem fylgir tt kjlfari eru vafalaust eim hpi sem verur um kennt, a mati leiarahfundar. Raunar eru eir Jeff og Bill meal tulustu talsmanna grnna gilda og prdika gnina af hlnun jarar milli ess sem eir fljga einkaotunum snum heimslfa milli.

Hgt er a kenna markaskerfinu um mislegt og a er fjarri v a vera fullkomi, en ritstjrinn hrapar a rangri niurstu egar hann gerir strkaptalismann byrgan fyrir allri nttruv heiminum og meintri hnattrnni hlnun.

lftma ritstjrans hefur mannkyninu fjlga um marga milljara. Hver einstaklingur skilur eftir sig kolefnisspor og arf a nta sr a sem jrin gefur af sr. Strkaptalismanum verur ekki um a kennt nema e.t.v. ef a taka a me reikninginn, a markaskerfi, kaptalisminn hefur tryggt grarlega framleisluaukningu matvla. sta strkostlegra hungursneya, sem hefu kosta milljnir mannslfa, hefur a mestu veri komi veg fyrir v,me skilvirkni kaptalismans nema strshrjum lndum og ar sem kaptalisminn kemst ekki a eins og Norur Kreu og n Afganistan.

Kna er kommnistarki, ar sem kommnistarnir sem stjrna landinu hafa tta sig v, a tiloka er a auka velmegun landinu og koma veg fyrir hungursney nema me v a virkja markashagkerfi,kaptalismann. eir hafa v gert a og eirra vimiun er s, a a mikilvgast s a tryggja borgurum Kna velmegun me markaskerfinu. Saga kaptalismans Kna er auk heldur svo stutt, a flki ar og stjrnendur landsins muna, a a var kaptalisminn lka strkaptalisminn, sem lyfti Kna fr rbirg og hungursney, ar sem milljnir du r hungursney.

Kommnistiarnir Kna lta ekki flk me hugmyndafri ntjndu aldar ssalisma eins og ritstjra Frttablasins segja sr a eim li betur rbirg og hungursney en me v a virkja kaptalismann annig a flki hafi ng a bora og njti velmegunar.

v miur virast Vesturlnd hafa gleymt essum grundvallaratrium og essvegna skir Kna n fram mean Evrpa er a dma sig til efnahagslegs sjlfsmors.


30.000

rjtusund sanntrair koma saman Glasgow lofstlagsrstefnu Sameinuu janna, COP 26. Fulltrar slands eru 50,fjlmennasta sendinefndin m.v. flksfjlda. Minna m ekki gagn gera ar sem slensku sendinefndirnar hafa heldur betur sami af sr bi Kt og Pars svo alvarlega a vi eigum ekki annars kost ef vi viljum ba vi g lfskjr og berjast gegn ftkt landinu en segja okkur fr essum samningum.

umlinum loftslagsrstefnum hefur lti fari fyrir tillgum slensku sendinefndanna, jafnvel ekkert. bar svo vi Kaupmannahfn og Pars um ri, a slensku fulltrarnir, gumuu af v a hafa komi inn umruna v mikilvga atrii "kynrn hrif loftslagsvandann".

Vel kann a vera a Katrn Jakobsdttir telji a vi svo bi megi ekki standa og slenska sendinefndin veri n a lta til sn taka og knja gegn lyktun um kynttunarvanda sem og kynjavandann me tilliti til loftslagshlnunar af manna vldum srstaklega karlmanna. Slkt framlag yri metanlegt barttunni fyrir vistvnum heimi.

au 30 sund sem streyma n til Glasgow faregaflugi og me einkaotum hafa bsnast yfir v a alan skuli leyfa sr a fara slarlandafer einu sinni ri og skuli auk ess aka um einkabl. Slkt ekki a vera boi fyrir ara en hina nju upphfnu sttt "nomen klatura" rkisveldis n-ssalismans.

Rstefnan Glasgow er andvana fdd og ar gerist ekkert nema e.t.v. a Evrpa kvei a hraa enn meir efnahagslegu sjlfsmori snu til ess a Kna fi enn meir afgerandi stu heimsviskiptum.

Kna mtir ekki til leiks og Grta Tnberg og au 30 sund sanntrair Glasgow ttu a fara Torg hins himneska Friar Peking til a upplsa alu um loftslagsvanda af mannavldum. Kna ber j byrg losun meir en rijungi meintra skalegra lofttegunda, en Evrpa innan vi 10%. S er lka munurinn a Kna btir stugt , en Evrpa dregur r.

Hvernig stendur annars v a etta vistvna flk,sem mtir trarbragahtina Glsgow heldur ekki fjarfund. Af hverju datt hinum hugumstra,framrstefnulega forstirherra slands fstureyinga, kynjafri og lofstlagsmlum etta ekki hug?

Hva svo me Kvd. Skiptir a engu mli egar yfirstttin kemur saman. rjtusund manns, sem urfa ekki a undirgangast neinar skimanir og funda mun fleiri saman en au hmrk sem mia er vi fyrir almenning. a skiptir engu mli egar tvaldir eiga hlut.

egar horft er til eirra stru miklu og alvarlegu astejandi og raunverulegra vandamla, sem heimurinn vi a stra dag og veldur daua sunda og hundraasunda ri hverju, er elilegt a spurt s hvort vandaml, sem raungerist ekki nstu rum megi ekki bi um sinn mean rist er a raunverulegum akallandi vanda:

Hungri.Skorti hreinu vatni. Malaru og Ftkt. Bartta til a yfirvinna essi vandaml er mest akallandi ninu en Nomen katran. Hin nja sttt virist ekki sj a. v miur. Lxus nomen klatrunnar gengur fyrir ru kostna alls annars.


Neyarstandi

ski heimspekingurinn Shcopenhauer sagi bk sinni "Die Kunst Recht zu Behalten" ea listin a vera rttu megin, a a vri engin skoun, svo vitlaus, sem flk mundi ekki auveldlega snast til fylgis vi ef hgt vri a sannfra a um a hn vri almennt viurkennd rtt.

Vireisn vill lsa yfir neyarstandi vegna hnattrnnar hlnunar af mannavldum. En hver er neyin? Hvar eru vandamlin annarsstaar en trekuum skrslum loftslagsstofnunar Sameinuu janna, IPCC, sem RV tlkar sem heilagan sannleika.

IPCC hefur gefi t skrslur um hamfarahlnun sustu ratugi. lyktanir eirra hafa treka reynst rangar auk ess sem ar b hefur stareyndum veri hagrtt og r jafnvel falsaar eins og tti sr t.d. sta ri 2009. Reynt var og reynt er enn a agga r stareyndir niur og IPCC heldur fram sama farinu enda lngu komi t fyrir elilega vsindalega nlgun og hefur breyst plitska rursstofnun.

Allt fri kringum hnattrna hlnun,sem er tullega studd t.d. af Indlandi og Kna sem hafa veri a auka strkostlega framleislu grurhsalofttegundum sustu 30 r snst a meginstefnu um a koma grarlegum fjrmunum fr Vesturlndum til mengunarlandanna eins og t.d. Kna og Indlands.

bk sinni "An appeal to reason a cool look at global warming" segir Nigel Lawson fyrrum fjrmlarherra Breta, a a su framkvmdaailar Indlandi og Kna sem hafi grtt sundir milljna dollara a byggja verksmijur, sem hafi ann eina tilgang a framleia grurhsalofttegundir, svo a viskiptaailar Carbon afltsbrfa Vesturlndum borgi fyrir a draga r losuninni. etta er eitt dmi en au eru mrg enda eru strkaptalistarnir ornir helstu talsmenn aukinnar skattheimtu og greislna Vesturlanda til mengunarsa svoklluum runarlndum og hira san vnar summur eftir a autra almginn Vesturlndum hefur fallist a skattleggja sjlfan sig tt til ftktar til a jna hagsmunum kauphallarfursta og ofurmilljaramringa.

Plitska vifangsefni hr landi tti a vera a spurt yri spurninga eins og eirra, hvort a s afsakanlegt ea rtt, a vi greium yfir 50 milljara nstu rum til einhvers sem a hafa hrif loftslagi heiminum? Er afsakanlegt a skattleggja flk essu skyni grundvelli einhvers sem er ekki brnast a bregast vi hva sem ru lur? Er afsakanlegt a vi skattleggjum neytendur me v a hkka vruver vegna agera loftslagsmlum? Hvernig er hgt a vinna gegn ftkt me slkri stefnu? Hvernig er hgt a auka og bta lfsgin landinu me slkri stefnu?

etta eru allt spurningar sem stjrnmlamenn ttu a gaumgfa og taka afstu til sem og kynna sr mlin ur en eir taka tt margradda rri fjljafyrirtkja og helstu mengunarsanna. ttar flk sig virkilega ekki v hva er a gerast egar svo lti og einfalt dmi s teki, egar Landsvirkjun er ori a Carbon safyrirtki og grir milljara v a selja afltsbrf.

Telur flk a a s virkilega einhver vitrn glra a skattleggja okkur tt til ftktar vegna meintrar hnattrnnar hlnunar og gera raunverulegum framleislufyrirtkjunum stugt erfiara fyrir en a gti leitt til strfellds efnahagshruns Vesturlndum nnustu framt og auki raunverulega ftkt.

Hljasta ri til essa var 1934


Frri fiskar r sj

Hafrannsknarstofnun krefst ess a 13% frri orskar veri dregnir r sj nsta fiskveiiri. Veri fari a tillgunum dragast tekjur sjvartvegi grarlega miki saman og jartekjurnar sem v nemur.

Um rabil voru veidd rlega slandsmium tp 500 sund tonn af orski. msir fiskifringar tldu a algjra ofveii. skrslu 1966 hvetur v. forstumaur Hafrannsknarstofnunar til vtkrar friunar vegna algjrrar ofveii orski. Ekki gekk a eftir og svartari og svartari skrslur komu kjlfari, veiin vri samt sem ur g. Svo fr , a lggjafinn fllst a ri 1983 a sjvartvegsrherra gti kvei skiptingu hmarksafla rinu 1984. Kvtakerfi var til.

Kvtakerfi var til og hefur stai me breytingum fr eim tma og valdi grarlegri ausfnun eirra, sem nutu thlutunar rkisins jaraulindinni og misskiptingu aus.

Kvtathlutuninni m a mrgu leyti lkja vi a, a kvei hefi veri a slandsbanki yri einkavddur og eir sem vru inn bankanum vi lokun kl. 17. . 15.ma 2021 ttu bankann, n ess a urfa a leggja nokku fram.

Forsenda kvtakerfisins ri 1984 og sar er s, a me eirri vsindalegu nlgun sem til vri hj Hafrannsknarstofnun yri veium stillt hf svo a nliun orsks yri meiri og meiri. Vi vrum me v a takamarka veiarnar a byggja upp eins konar bankareikning ar sem vaxtatlurnar yru vntralega har me stigvaxandi orskafla egar fram skti. Allt hefur etta reynst rangt. Aflinn hefur alla t fr v a kvtakerfi var teki upp veri minni en hann var fyrir daga kerfisins.

egar flk lemur treka hfinu vi steininn og fr alltaf smu tkomu, a v verur illt hfinu vi ann rekstur mtti tla a flestir mundu tta sig , a a vri ekki farslt a halda fram a berja hfinu vi steininn. En ramenn jarinnar gera a samt.

Jn Kristjnsson fiskifringur hefur treka haldi v fram, ru og riti, a beita urfi rum aferum og veia meira og me v mundi stofnstrin aukast. au sjnarmi styur hann lffrilegum og fiskifrilegum vsindasjnarmium.

egar n blasir enn og aftur vi, a hugmyndafrin bakvi nverandi hmlur veiar og forsendur kvtakerfisins er rng, er ekki rtt, a breyta um stefnu.

Spurning er um hvort slenskir stjrnmlamenn tti sig mikilvgi essa mls. a tti a vera helsta vifangsefni stjrnmlanna vi nstu ingkosningar ar sem svo grarlegir hagsmunir eru hfi sama tma og nausynlegt er a jarstt nist um skipulag fiskveia og tdeilingu fiskveiirttinda framtinni.


Kolefnisspori

frttastinni Al Jaseera var vital vi pfa rttrnaar loftslagskirkjunnar Al Gore. Hann hafi sgu a segja, a allt vri a fara til fjandans (raunar einn ganginn enn) sinn Norurhfum og Suurhfum vri um a hverfa, hundru milljna flks vru flttaflk vegna loftslagshlnunar og uppblstur og eyilegging blasti allsstaar vi auk ess sem hitinn fri stugt hkkandi jrinni vegna ess kolefnisspors sem ala manna stigi me atferli snu.

Einhvern veginn rma essar upplsingar Al Gore ekki vi raunveruleikann sem blasir vi. Allt sem hann heldur fram er rangt. Auk ess sem a hefur ekkert hlna sem heiti getur fr aldamtum eins og gst Bjarnason hefur bent skilmerkilega . En Katrn Jakobsdttir, sem norpar hr 7 gru hita ea aan af minna trir hverju einasta ori og hn og flokkur hennar, sem er innvgur samflag heilagra loftslagsmlum, hefur kni fram miklar greislur til rttrnaarkirkju Al Gore og srtk aukaframlg fr skattgreiendum slandi upp milljara.

reikningum blaleiga Spni er skili, a reikna s kolefnisspor sem hver leigjandi skilur eftir sig me akstri. Allt er a liur rursstri rttrnaarkirkjunnar til a flk veri sakbiti yfir essari sun. eir sem fordma eru flk eins og Al Gore, Karl Bretaprins, Emma Thopmson leikkona og margir arir sem lta a eftir sr a ferast um einkaotum og skilja eftir sig kolefnisspor sem nemur vntanlega v sama og ll umfer bifreia slandi.

En essu efni er ekki a sama Jn og sr. Jn. Alan a bla me hrra vruveri og auknum skttum mean yfirsttt auflks,sem borgar hlutfallslega miklu minni skatta hamast vi a troa v inn hj almenningi a a veri a stta sig vi skert lfskjr vegna essara trarbraga.

essi falskenning er jafn frleit og s, sem sett var fram upphafi sustu aldar, a ekki yri hgt a fara um New York vegna ess aa borgin yri fljtlega full af hrossaskt og ekkert yri vi ri.


Vr einir vitum

Arfakngar fyrri ldum voru sannfrir um a eir hefu egi vld sn fr Gui og vissu einir hva vri sannleikur. Or eirra voru lg. N tra essu fir,sem betur fer, en enska konungsfjlskyldan er enn essarar skounar.

Karl Bretaprins telur sig hafaspsagnaranda loftslagsmlum, sem hann vafalaust telur sig hafa egi fr Gui. jl 2009 sagi Karl, a hlnun jarar af mannavldum vri svo mikil og hr a vi ttum aeins 96 mnui eftir anga til a allt yri komi efni. Jl 2018 kom og 96 mnuirnir linir, en ekkert gerist. ri sar, endurnjai Karl sp sna og sagi n, a vi ttum 18 mnui eftir anga til a ti yri um mannkyni. Janar 2021 kom 18 mnuirnir voru linir, en gerist heldur ekki neitt.

Sonur Karls Harry btti um betur og jnmnui 2019 sagi hann a vi vrum eins og froskar, sem vrum sjandi vatni vegna hlnunar af mannavldum. tilefni ess fr hann fjrar utanlandsferir einkaotum, en er enn ekki steiktur eiginlegri merkingu.

Fsbk, twitter og google dettur ekki hug a loka svona falsfrttir og spdma. a er bara gert gagnvart eim, sem mtmla plitsku veurfrinni og hamfaraspmnnunum og segja eins og barni keisarann nju ftunum forum:

" En a hefur nnast ekkert breyst."


Ruslahaugur veraldarinnar

nauum snum hefur heilbrigisrherra ori jinni t um sundir skammta af Astra Seneca bluefni, sem norsk heilbrigisyfirvld telja of httulegt a sprauta landa sinna. Er a virkilega vilji heilbrigisyfirvalda, a taka essa httu?

Nna deyja mun fleiri kjlfar blusetninga hr landi en vegna Kvd. Er sta til a taka aukna httu og nta a sem arir telja of httulegt?

sama tma berast frttir af v a fyrirtki Carpfix tli a vera me mttku- og niurdlingarst Straumsvk til a dla niur hrauni Reykjanesi 3 milljn tonnum af koldxi rlega sem flutt yri inn fr tlandinu til ess hugsanlega a valda btanlegu tjni lfrki landsins framtinni.

Ekki skorti a egar gleifrtt s, a slendingar tluu a taka a sr rgangsefni fr heimsbygginni var kynnt, en kallaur vri til leiks lafur Ragnar Grmsson fyrrverandi forseti, sem lt hafa sig a a dsama essa ruslahaugavingu slenskrar nttru me sama htti og lautinant Valgerur vitnai snum tma "um veginn af Drottins n" og Steinn Steinar geri daulegt kvi snu um laf Kristfer kadett.

essi frgun koldoxi er til a fna rka flkinu geti lii betur og tali sr og rum tr um a a s a gera flotta hluti barttunni vi meinta loftslagsv.

S gjrhuguli vsindamaur gst H. Bjarnason hefur hinsvegar reikna a t, a etta skipti kkrat engu mli eirri barttu en reikna skala sanntrara loftslagsvsrfringa mundi essi ruslahaugaving Straumsvk nema lkkun hitastigs verldinni um einn milljnasta r gru. S var n heldur betur veran eins og kerlingin sagi egar hn tndi hundasrur upp r nestispakkanum.

Er ekki sta til a staldra vi og setja sr kvenari of framsknari markmi fyrir land og j, en a taka vi einhverju sem arar jir vilja ekki nota vegna ess a a er httulegt ea rgangi sem r urfa a koma fr sr.


Nsta sa

Höfundur

Jón Magnússon
Jón Magnússon

Síðuritari er Hæstaréttarlögmaður og fyrrverandi alþingismaður.

 

Eldri frslur

Jan. 2022
S M M F F L
            1
2 3 4 5 6 7 8
9 10 11 12 13 14 15
16 17 18 19 20 21 22
23 24 25 26 27 28 29
30 31          

Heimsknir

Flettingar

  • dag (21.1.): 13
  • Sl. slarhring: 654
  • Sl. viku: 4706
  • Fr upphafi: 1851299

Anna

  • Innlit dag: 8
  • Innlit sl. viku: 4058
  • Gestir dag: 8
  • IP-tlur dag: 8

Uppfrt 3 mn. fresti.
Skringar

Innskrning

Ath. Vinsamlegast kveiki Javascript til a hefja innskrningu.

Hafu samband